ในวงการธุรกิจไทย ถ้าพูดถึง “เถ้าแก่รุ่นเก๋า” ภาพของ ตัน ภาสกรนที ผู้ก่อตั้งโออิชิและอิชิตัน มักจะโผล่ขึ้นมาก่อนใคร ส่วนถ้าเป็น “เถ้าแก่สตาร์ตอัปยุคดิจิทัล” ชื่อของ คมสันต์ ลี (แซ่ลี) แห่ง Flash Express ก็มักจะอยู่ในลิสต์ต้น ๆ เสมอ
สองคนนี้ต่างวัย ต่างอุตสาหกรรม
- คนหนึ่งสร้างอาณาจักรชาเขียว-เครื่องดื่ม
- อีกคนสร้างยูนิคอร์นโลจิสติกส์หมื่นล้านจากหมู่บ้านบนดอย
แต่ถ้ามองดี ๆ “ดีเอ็นเอผู้ประกอบการ” ของทั้งคู่กลับมีจุดร่วม น่าสนใจสำหรับเจ้าของกิจการและ SME ไทยยุคนี้อย่างมาก
บทความนี้ TST BIZ ชวนถอดรหัส “ตัน vs คมสันต์” ในมุมธุรกิจว่าเขาเหมือน-ต่างกันอย่างไร และเราจะเอาอะไรไปใช้กับกิจการของตัวเองได้บ้าง
ฝั่งชาเขียว “ตัน ภาสกรนที” จากหนี้ร้อยล้านสู่เจ้าพ่อชาเขียว
ตัน ภาสกรนที เกิดปี 2502 ที่ชลบุรี จบแค่ ม.3 ก่อนออกมาทำงานเป็นลูกจ้างแบกของ-ขายหนังสือ และครั้งหนึ่งเคย “ติดหนี้ธนาคารกว่าร้อยล้านบาท” จากการทำธุรกิจแล้วล้มเหลว ก่อนจะกลับมาเริ่มต้นใหม่กับร้านอาหารญี่ปุ่นโออิชิ ที่ต่อยอดจนกลายเป็นเชนใหญ่และแตกไลน์สู่ชาเขียวพร้อมดื่มที่ทั้งประเทศรู้จัก
เส้นทางสำคัญ:
- ก่อตั้ง โออิชิ กรุ๊ป สร้างทั้งร้านอาหารญี่ปุ่นและแบรนด์ชาเขียว Oishi
- ขายโออิชิให้ ไทยเบฟเวอเรจ ในมูลค่าหลายหมื่นล้านบาท ก่อนจะแยกตัวออกมาทำธุรกิจใหม่
- ตั้ง บริษัท อิชิตัน กรุ๊ป จำกัด (มหาชน) ICHI และปั้นชาเขียว-เครื่องดื่มแบรนด์ “อิชิตัน” เข้าตลาดอีกครั้ง
วันนี้ อิชิตันเป็นบริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ มีรายได้ปีละราว 6-8 พันล้านบาท ตามข้อมูล SET และเดินหน้าแผน “ประตู 3 บานสู่ยอดขาย 10,000 ล้านในปี 2025” ผ่านการขยายสินค้าเครื่องดื่ม-รับจ้างผลิต-ลงทุนโอกาสใหม่ ๆ
ไตรมาส 2 ปี 2568 อิชิตันเพิ่งประกาศยอดขาย 2,263.6 ล้านบาท กำไรสุทธิ 407 ล้านบาท ทำสถิติ All Time High ของบริษัทอีกครั้ง
คีย์เวิร์ดของ “ตัน” ในสายตา TST BIZ คือ “สร้างหมวดตลาดใหม่ + เล่นเกมแมส + ใช้แบรนด์และโปรโมชันเป็นอาวุธหลัก”
มาดูทางฝั่งโลจิสติกส์ “คมสันต์ ลี” เด็กดอยวาวีสู่ยูนิคอร์นหมื่นล้าน
คมสันต์ ลี (แซ่ลี) เกิดปี 2534 ที่หมู่บ้านดอยวาวี อ.แม่สรวย จ.เชียงราย ครอบครัวค้าขายแต่มีฐานะยากจน ชีวิตในวัยเด็กคือการติดตามพ่อแม่ออกไปขายของ ได้เห็นโลกการค้าตั้งแต่ยังเล็ก ก่อนจะได้ไปเรียน-ทำธุรกิจในจีน และมองเห็น “โอกาสจากระบบโลจิสติกส์จีนที่เร็ว ถูก ใช้เทคโนโลยีเต็มที่”
ปี 2560 ขณะอายุเพียง 26 ปี เขาตัดสินใจกลับไทยและ ขายบ้าน-ขายรถ-ทรัพย์สินทั้งหมด เพื่อเอาเงินมาก่อตั้งบริษัทโลจิสติกส์ Flash Express ตามโมเดลจีนแบบ “เก็บพัสดุถึงหน้าบ้าน-ส่งถึงหน้าบ้าน” และใช้เทคโนโลยีจัดการเบื้องหลัง
ไฮไลต์ของ Flash
- ระดมทุนจากนักลงทุน-VC รายใหญ่ทั้งในไทยและจีน
- เติบโตจนเป็นสตาร์ตอัปยูนิคอร์นตัวแรกของไทย (มูลค่าบริษัทเกิน 1 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ) ในปี 2564
- มีรายได้แตะระดับ 2 หมื่นกว่าล้านบาทต่อปี ตามบทวิเคราะห์หลายสำนัก
- ปี 2567 (งบปี 2024) รายงานรายได้รวม 24,728 ล้านบาท กำไรสุทธิ 940 ล้านบาท พลิกมีกำไรครั้งแรกในรอบ 4 ปี โต 268% จากปีก่อนหน้า
- เส้นทางชีวิตของเขาถูกนำไปใช้เป็นแรงบันดาลใจซีรีส์ “สงครามส่งด่วน Mad Unicorn” ที่กำลังดังในสตรีมมิงช่วงที่ผ่านมา
คีย์เวิร์ดของ “คมสันต์” ในสายตา TST BIZ คือ “เล่นเกมสเกลเร็ว ใช้ทุน-เทคโนโลยี-เครือข่าย เป็นอาวุธ”
เหมือนกันตรงไหน: เถ้าแก่สองยุค แต่ดีเอ็นเอคล้ายกัน
แม้รุ่นต่างกันเกือบ 30 ปี แต่อ่านเส้นเรื่องแล้วจะเห็น “จุดร่วม” สำคัญหลายข้อ
1. เริ่มจาก “ศูนย์” หรืออาจจะต่ำกว่าศูนย์
- ตัน: จบ ม.3 เคยเป็นลูกจ้างแบกของ-พ่อค้าหนังสือ และมีช่วงชีวิตที่ “ติดหนี้ธนาคารร้อยล้าน” ก่อนจะสร้างโออิชิขึ้นมาใหม่
- คมสันต์: เด็กดอยวาวี บ้านไม่พร้อมทางการเงิน ต้องช่วยพ่อแม่ค้าขายตั้งแต่เด็ก ก่อนจะขายทรัพย์สินตัวเองทั้งหมดเพื่อลุย Flash Express
บทเรียน: ทั้งสองคนไม่ใช่ “ทายาทเครือใหญ่” แต่สร้างทุกอย่างจากการตัดสินใจเสี่ยงของตัวเอง
2. กล้าเล่นเกม “ใหญ่กว่าตัวเอง” ตั้งแต่ต้น
- ตัน: ไม่ได้แค่เปิดร้านอาหารญี่ปุ่น แต่เล่นเกม “สร้างหมวดชาเขียวพร้อมดื่ม” ให้คนไทยติดตลาดทั้งประเทศ และตัดสินใจขายโออิชิให้ไทยเบฟฯ เพื่อย้ายไปปั้นอาณาจักรใหม่ชื่ออิชิตัน
- คมสันต์: ไม่ได้แค่เปิดบริษัทขนส่งท้องถิ่น แต่ตั้งใจสร้างโลจิสติกส์ระดับประเทศ-ภูมิภาค มองตัวเองเป็น Tech Company ที่ต้องโตระดับยูนิคอร์น ไม่ใช่แค่ร้านขนส่งพัสดุอำเภอเดียว
บทเรียน: ธุรกิจที่ “เปลี่ยนชีวิตเจ้าของ” มักไม่ได้มองแค่กินพออยู่ แต่ตั้งต้นด้วยคำถามว่า “ถ้าเกมนี้เราเล่นใหญ่จริง ๆ จะหน้าตาแบบไหน?”
3. เข้าใจ “ยุคสมัยของตัวเอง” แล้วเล่นเกมให้เข้ากับยุคนั้น
- ตัน: ยุคที่สื่อทีวี-ป้ายโฆษณายังครองโลก การใช้โปรโมชันฝาชาเขียวลุ้นทอง ลุ้นบ้าน กลายเป็น แม่เหล็กสร้างยอดแมส จนชาเขียวกลายเป็นสินค้าตู้แช่มาตรฐานของคนไทยทั้งประเทศ
- คมสันต์: ยุคอีคอมเมิร์ซ-โซเชียล-มือถือ การเปิดขนส่งที่ “รับถึงบ้าน-ส่งถึงบ้านทุกวัน” สร้างเครือข่ายสาขาเร็ว ๆ และใช้เทคโนโลยีควบคุมต้นทุน-เส้นทาง ทำให้สู้เจ้าใหญ่ที่มาก่อนในตลาดได้จริง
บทเรียน: ธุรกิจที่ชนะ ไม่ใช่ธุรกิจที่ “ดีที่สุดในทุกมิติ”
แต่คือธุรกิจที่ “เข้ากับยุค” ที่ลูกค้ากำลังใช้ชีวิตอยู่
ต่างกันตรงไหน: เถ้าแก่ชาเขียว vs ยูนิคอร์นโลจิสติกส์
1. เจเนอเรชัน & มุมมองการเงิน
- ตัน (Gen X) โตมากับโลกที่ต้องใช้ “กำไร-เงินสด-เครดิตธนาคาร” เป็นตัวหลัก สร้างโออิชิให้มีมูลค่าสูงก่อนขาย แล้วค่อยเริ่ม อิชิตันใหม่อีกครั้ง เป็นเกมที่ใช้ กำไรสะสม+ดีล M&A เป็นตัวเร่ง
- คมสันต์ (Millennial) โตในยุคสตาร์ตอัป-ทุน VC การมองมูลค่าบริษัท (Valuation) และการยอมขาดทุนหลายปีเพื่อแลกกับการขยายส่วนแบ่งตลาด และเพิ่งเริ่มพลิกมีกำไรในปี 2567 จากรายได้กว่า 24,700 ล้านบาท
ตัน = เล่นเกม “มีกำไร-ปั้นแบรนด์-ดีลขายกิจการ”
คมสันต์ = เล่นเกม “สเกลก่อน-กำไรทีหลัง-ระดมทุนใหญ่”
.
2. อุตสาหกรรม & โมเดลรายได้
- อิชิตัน (FMCG/เครื่องดื่ม) รายได้ส่วนใหญ่จาก “ขายขวด” เกมคือ ยอดขาย x ช่องทาง-สัดส่วนตลาด ใช้โรงงาน-ไลน์ผลิต-ดีลกับโมเดิร์นเทรด-ร้านค้าปลีกเป็นหลัก
- Flash Express (โลจิสติกส์/แพลตฟอร์ม) รายได้หลักจาก “ค่าขนส่งต่อชิ้น” เกมคือ จำนวนพัสดุ x ราคา x ประสิทธิภาพต้นทุน ลงทุนหนักในฮับ-คลัง-ระบบ IT-รถขนส่ง-พนักงานส่งของทั่วประเทศ
มุม TST BIZ:
- ฝั่ง “ตัน” คือเกม Brand & Shelf ทำยังไงให้แบรนด์เราอยู่ในทุกตู้แช่
- ฝั่ง “คมสันต์” คือเกม Network & Route ทำยังไงให้เราส่งได้ทุกบ้านในต้นทุนที่รับไหว
3. สไตล์สร้างแบรนด์ & Narrative
- ตัน สร้างภาพจำแบบ “พี่ตันใจดี ชีวิตไม่มีทางตัน”
- ใช้การเล่าเรื่องล้มเหลว-หนี้-กลับมาสำเร็จ
- โปรโมชั่นแจกทอง-แจกบ้าน-แคมเปญใหญ่ ทำให้แบรนด์เป็นที่พูดถึง “ทั้งประเทศ”
- คมสันต์ Narrative แบบ “เด็กดอยสู่ยูนิคอร์น”
- ใช้เรื่องจริงของตัวเอง จากหมู่บ้านดอยวาวี สู่ CEO ยูนิคอร์นหมื่นล้าน
- ถูกต่อยอดเป็นคอนเทนต์-บทความ-ซีรีส์ ทำให้แบรนด์ Flash ได้อานิสงส์ทางภาพลักษณ์ไปด้วย
ต่างกันชัด:
เถ้าแก่ชาเขียว = แบรนด์แมส + โปรหนัก
ยูนิคอร์นโลจิสติกส์ = แบรนด์สตอรี + เทค-สเกล-ดรามาชีวิตผู้ก่อตั้ง
บทเรียนสำหรับเจ้าของกิจการไทย จาก “ตัน vs คมสันต์”
1) ยุคไหน - เกมนั้น: อย่าก๊อปสูตรใครทั้งดุ้น
- ถ้าคุณทำ FMCG / ของแมส → เรียนรู้จาก “ตัน” เรื่องการสร้างหมวดสินค้า-แบรนด์-การปูช่องทางขาย
- ถ้าคุณทำแพลตฟอร์ม / เทค / โลจิสติกส์ → เรียนรู้จาก “คมสันต์” เรื่องการใช้เทคโนโลยี-ทุน-เครือข่าย เพื่อสเกลตลาดเร็ว
แต่อย่าเอาเกมของยุคหนึ่งไปใช้ในอีกยุค โดยไม่ดัดแปลง
2) ชัดกับตัวเองว่า “จะรวยจากอะไร”: กำไร vs มูลค่า vs ดีล
- ตัน: รวยจาก การสร้างกิจการที่มีกำไร-ขายกิจการได้มูลค่าสูง (ดีลโออิชิ) แล้วเอาเงินก้อนนั้นมาต่อยอดอิชิตัน
- คมสันต์: รวยจาก การสร้างแพลตฟอร์มที่มีมูลค่า (Valuation) สูงระดับยูนิคอร์น ผ่านการเติบโตของรายได้และโอกาสในตลาด ก่อนจะเริ่มเก็บเกี่ยวกำไรจริงจังในปีหลัง ๆ
เจ้าของกิจการไทยควรถามตัวเองให้ชัดว่า “เราอยากสร้างบริษัทแบบ ‘Cash Cow กำไรดี’ หรือ ‘High Growth Company ที่โตแรง-ระดมทุนได้-ออกทางดีลใหญ่’” แล้วระบบการเงิน-ทีม-กลยุทธ์ ต้องสอดคล้องกับคำตอบนั้น
3) เรื่องแบรนด์: จาก “โลโก้บนสินค้า” สู่ “เรื่องเล่าที่คนอยากแชร์”
ทั้งคู่พิสูจน์อย่างเดียวกันว่า:
- แบรนด์ไม่ใช่แค่โลโก้
- แบรนด์คือ เรื่องเล่าที่คน “เลือกจะเชื่อ” และ “อยากเล่าต่อ”
ตันเล่าเรื่อง “ชีวิตไม่มีทางตัน - ล้มแล้วลุก”
คมสันต์เล่าเรื่อง “เด็กดอยกล้าขายบ้านสร้างยูนิคอร์น”
คำถามของทุกธุรกิจคือ ถ้าวันหนึ่ง Netflix จะทำซีรีส์เกี่ยวกับธุรกิจเรา เขาจะเอา “เรื่องอะไร” ไปเล่า?
ถ้ายังตอบไม่ได้ แปลว่าเรายังไม่มี “เรื่อง” ที่แข็งพอในสายตาลูกค้า-สังคม
4) สุดท้าย ไม่ใช่รุ่นไหนชนะ แต่คือ “ใครเล่นให้สุดในเกมของตัวเอง”
- เถ้าแก่ยุค 90s แบบตัน ใช้ แบรนด์ + ช่องทาง + โปรโมชัน เล่นเกมเครื่องดื่ม
- เถ้าแก่ยุคดิจิทัลแบบคมสันต์ ใช้ เทคโนโลยี + ทุน + สเกลโลจิสติกส์ เล่นเกมขนส่งพัสดุ
ทั้งคู่ไม่ได้เริ่มจากพร้อม แต่เริ่มจาก “กล้าเล่นเกมใหญ่” ในเวลาของตัวเอง
